Soạn văn bài: Ôn tập văn học trung đại Việt Nam

B. BÀI TẬP VÀ HƯỚNG DẪN GIẢI

Kiến thức thú vị

I. NỘI DUNG

Câu 1: (Trang 76 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Những biểu hiện của nội dung yêu nước qua các tác phẩm và đoạn trích:

Chạy giặc, Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc (Nguyễn Đình Chiểu)
Xin lập khoa luật (Nguyễn Trường Tộ)
Bài ca phong cảnh Hương Sơn (Chu Mạnh Trinh)
Câu cá mùa thu (Nguyễn Khuyến)
Vinh khoa thi Hương (Trần Tế Xương)

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 2: (Trang 76 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Theo anh/chị, vì sao có thể nói trong văn học từ thế kỉ XVIII đến hết thế kỉ XIX xuất hiện trào lưu nhân đạo chủ nghĩa? Hãy chỉ ra những biểu hiện phong phú, đa dạng của nội dung nhân đạo trong giai đoạn văn học này. Anh/chị hãy cho biết: Vấn đề cơ bản nhất của nội dung nhân đạo trong văn học từ thế kỉ XVIII đến hết thế kỉ XIX là gì? Hãy lựa chọn trong các vấn đề sau đây:
Đề cao truyền thống đạo lí.
Khẳng định quyền sống của con người
Khẳng định con người cá nhân
Qua tác phẩm Truyện Kiều, trích đoạn Chinh phụ ngâm, thơ Hồ Xuân Hương, trích đoạn Truyện Lục Vân Tiên, các bài thơ Bài ca ngất ngưởng, Thương vợ, khóc Dương Khuê, hãy làm sáng tỏ vấn đề mà anh/chị cho là cơ bản nhất.

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 3: (Trang 76 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Phân tích giá trị phản ánh và phê phán hiện thực của đoạn trích Vào phủ chúa Trịnh.

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 4: (Trang 76 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Những giá trị nội dung và nghệ thuật của thơ văn Nguyễn Đình Chiểu?

=> Xem hướng dẫn giải

II. PHƯƠNG PHÁP

Câu 1: (Trang 77 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Lập bảng thống kê về tác giả, tác phẩm văn học trung đại trong chương trình lớp 11

=> Xem hướng dẫn giải

Câu 2: (Trang 77 - SGK Ngữ văn 11 tập 1) Một trong những phương pháp văn học trung đại Việt nam phải nắm được đặc điểm của bộ phận văn học này để từ đó đi sâu vào tìm hiểu những tác phẩm, đoạn trích cụ thể. Văn học trung đại có những đặc điểm riêng về tư duy nghệ thuật, quan niệm thẩm mĩ, bút pháp nghệ thuật, thể loại văn học…
a. Anh/chị hãy chỉ ra những yếu tố mang tính quy phạm và sự sáng tạo của tính quy phạm ở bài Câu cá mùa thu (Nguyễn Khuyến).
b. Hãy chỉ ra một số điển tích, điển cố trong các trích đoạn Truyện Lục Vân Tiên, Bài ca ngắn đi trên bãi cát, Bài ca ngất ngưởng mà anh/chị đã học, đồng thời phân tích cái hay của việc sử dụng những điển tích, điển cố đó.
c. Bút pháp tượng trưng được thể hiện như thế nào trong Bài ca ngắn đi trên cát của Cao Bá Quát.
d.

• Hãy nêu một số tác phẩm văn học trung đại mà tên thể loại gắn liền với tác phẩm.
• Đặc điểm về hình thức nghệ thuật của thơ Đường luật? Tính chất đó được thể hiện như thế nào trong bài thơ thất ngôn bát cú? Tác dụng nghệ thuật đối trong thơ Đường luật?
• Nêu những đặc điểm của thể loại văn tế. Đặc điểm đó được thể hiện như thế nào ở Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc?
• Nêu những đặc điểm của thể hát nói. Đặc điểm đó được thể hiện như thế nào ở Bài ca ngất ngưởng?

=> Xem hướng dẫn giải