Bài 20: Lớp vỏ địa lí. Quy luật thống nhất và hoàn chỉnh của lớp vỏ địa lí
Lớp vỏ địa lí là lớp vỏ của Trái đất, ở đó lớp vỏ bộ phận xâm nhập và tác động lẫn nhau. Có thể nói, những hiện tượng và quá trình tự nhiên xảy ra trong lớp vỏ địa lí đều do quy luật tự nhiên chi phối. Đó là những quy luật nào, chúng ta cùng tìm hiểu ở bài học dưới đây.
A. Kiến thức trọng tâm
I. Lớp vỏ địa lí
- Khái niệm: Lớp vỏ địa lí là lớp vỏ của Trái đất, ở đó có các lớp vỏ bộ phận xâm nhập và tác động lẫn nhau.
- Giới hạn:
- Trên: Phía dưới của lớp ô zôn.
- Dưới: Đáy vực thẩm đại dương và đáy lớp vỏ phong hóa ở lục địa.
- Chiều dày khoảng 30 - 35km.
II. Quy luật thống nhất và hoàn chỉnh của lớp vỏ địa lí.
1. Khái niệm:
- Quy luật thống nhất và hoàn chỉnh lớp vỏ địa lí là quy luật về mối quan hệ quy định lẫn nhau giữa các thành phần của toàn bộ cũng như của mỗi bộ phận lãnh thổ trong lớp vỏ địa lí.
- Nguyên nhân:
- Mọi thành phần của lớp vỏ địa lí đều đồng thời chịu tác động trực tiếp hoặc gián tiếp của nội lực và ngoại lực.
- Các thành phần tự nhiên luôn có sự tác động qua lại và gắn bó mật thiết với nhau.
2. Biểu hiện của quy luật
Trong một lãnh thổ:
- Các thành phần tự nhiên luôn có sự ảnh hưởng phụ thuộc lẫn nhau.
- Nếu một thành phần thay đổi sự thay đổi của các thành phần còn lại và toàn bộ lãnh thổ.
Ví dụ: Thực vật rừng bị phá hủy:
- Địa hình (xói mòn).
- Khí hậu (biến đổi).
- Thổ nhưỡng (đất biến đổi).
3. Ý nghĩa thực tiễn
- Ý nghĩa:
- Cần phải nghiên cứu kĩ, toàn diện môi trường tự nhiên.
- Dự báo trước những thay đổi của các thành phần tự nhiên khi tác động vào môi trường để đề xuất các giải pháp tháo gỡ.
- Bài học:
- Cần nghiên cứu kĩ, toàn diện các điều kiện địa lí của bất kì một lãnh thổ nào trước khi đưa vào sử dụng chúng.
- Điều chỉnh tác động làm biến đổi cảnh quan theo hướng có lợi cho mình.
B. BÀI TẬP VÀ HƯỚNG DẪN GIẢI
Kiến thức thú vị
Câu 1: Trang 76 sgk Địa lí 10
Nêu khái niệm về lớp vỏ địa lí (lớp vỏ cảnh quan). Phân biệt lớp vỏ Trái Đất với lớp vỏ địa lí (về chiều dày, thành phần vật chất…).
Câu 2: Trang 76 sgk Địa lí 10
Trình bày khái niệm, sự biểu hiện và ý nghĩa thực tiễn của quy luật về tính tổng nhất và hoàn chỉnh của lớp vỏ địa lí.
Câu 3: Trang 76 sgk Địa lí 10
Lấy một vài ví dụ minh họa về những hậu quả xấu do tác động của con người gây ra đối với môi trường tự nhiên
Xem thêm bài viết khác
- Tại sao châu Âu và Đông Bắc Hoa Kì mạng lưới đường sắt có mật độ cao?
- Phân biệt các loại nguồn lực và ý nghĩa của từng loại đối với sự phát triển kinh tế?
- Thế nào là ngành dịch vụ? Nêu sự phân loại và ý nghĩa của các ngành dịch vụ đối với sản xuất và đời sống xã hội.
- Nội lực là gì? Nguyên nhân sinh ra nội lực?
- Dựa vào bảng trên, em hãy nhận xét tình hình tăng dân số trên thế giới và xu hướng phát triển dân số thế giới trong tương lai?
- Dựa vào kiến thức đã học và quan sát bảng 11, hãy nhận xét và giải thích...
- Phân tích mối quan hệ giữa ba quá trình: Phong hóa, vận chuyển và bồi tụ?
- Lấy một vài ví dụ minh họa về những hậu quả xấu do tác động của con người gây ra đối với môi trường tự nhiên
- Quan sát hình 2.3, cho biết phương pháp kí hiệu đường chuyển động biểu hiện được những đặc điểm nào của gió và bão trên bản đồ?
- Dựa vào hình 12.1, hãy cho biết trên Trái Đất có những đai khí áp và những đới gió nào?
- Môi trường địa lí có những chức năng chủ yếu nào? Tại sao chúng ta có biện pháp bảo vệ môi trường?
- Trình bày các vận động kiến tạo và tác động của chúng đến địa hình bề mặt Trái Đất?