Bài 6: Khuynh hướng phát triển của sự vật và hiện tượng
Trong học tập cũng như trong cuộc sống hàng ngày, phải biết phát hiện cái mới, ủng hộ và làm theo cái mới. Đồng thời, cần tránh các thái độ cực đoan...Và đó người ta gọi là khuyunh hướng phát triển của sự vật, hiện tượng. Cụ thể như thế nào, chúng ta cùng đến với bài học ngay dưới đây.
A. Kiến thức trọng tâm
I. Mở đầu bài học
II. Nội dung bài học
1. Phủ định biện chứng và phủ định siêu hình
Phủ định là xóa bỏ sự tồn tại của một sự vật, hiện tượng nào đó.
a. Phủ định siêu hình
- Là sự phủ định được diễn ra do sự tác động từ bên ngoài, cản trở hoặc xóa bỏ sự tồn tại và phát triển tự nhiên của sự vật.
b. Phủ định biện chứng
- Là sự phủ định được diễn ra do sự phát triển của bản thân sự vật và hiện tượng.
- Đặc điểm:
- Tính khách quan: nguyên nhân của sự phủ định nằm ngày trong bản thân sự vật, hiện tượng, là kết quả của việc giải quyết mâu thuẫn -> cái mới ra đời thay thế cái cũ.
- Tính kế thừa: Cái mới ra đời trên cơ sở kế thừ những yếu tố tích cực, gạt bỏ những yếu tố tích cực, lỗi thời của cái cũ.
2. Khuynh hướng phát triển của sự vật và hiện tượng.
- SVHT đang tồn tại -> SVHT mới -> SVHT mới hơn
- Khuynh hướng phát triển của SV, HT là vận động đi lên, cái mới ra đời kế thừa, thay thế cái cũ và phát triển ở trình độ ngày càng cao hơn, hoàn thiện hơn.
* Bài học:
- Không nên ảo tưởng về sự ra đời đễ dàng của cái mới.
- Luôn nhận thức cái mới, ủng hộ cái mới, vì đó là khuynh hướng phát triển tất yếu của sự vật và hiện tượng.
- Tránh bảo thủ, phủ định sạch trơn.
B. BÀI TẬP VÀ HƯỚNG DẪN GIẢI
Kiến thức thú vị
Câu 1: Vận dụng quan điểm phủ định biện chứng để phân tích phản ứng trao đổi của axit Clo-hi-đric và xút sau đây:
HCl + NaOH = NaCl + H2O
Câu 2: Chúng ta phải luôn luôn đổi mới phương pháp học tập. Theo em, đấy có phải là yêu cầu của phủ định biện chứng không? Tại sao?
Câu 3: Trong cuộc sống hàng ngày, ta cần phải phê bình và tự phê bình như thế nào mới phù hợp với quan điểm phủ định biện chứng?
Câu 4: Em hãy nhận xét một vài hiện tượng biểu hiện sự phủ định biện chứng trong việc thờ cúng, lễ hội, ma chay, cưới xin ở nước ta hiện nay.
=> Câu hỏi và bài tập trắc nghiệm GDCD 10 bài 6: Khuynh hướng phát triển của sự vật, hiện tượng (P2)
Xem thêm bài viết khác
- Trong những câu dưới đây, câu nào thể hiện mối quan hệ lượng đổi dẫn đến chất đổi? Tại sao?
- Hãy phân tích sự khác nhau giữa đối tượng nghiên cứu giữa Triết học với các môn khoa học cụ thể, cho ví dụ
- Theo quan điểm triết học Mác – Lê nin, thế nào là phát triển?
- Hiện nay, có một số người chung sống với nhau như vợ chồng nhưng không muốn đăng kí kết hôn vì ngại sự ràng buộc của pháp luật. Em có đồng tình với cách sống này không? Vì sao?
- Vận dụng kiến thức đã học về con người là mục tiêu của sự phát triển xã hội, hãy cho biết nhận xét của em..
- Em hãy sưu tầm một số câu ca dao, tục ngữ về tình yêu, hôn nhân và gia đình.
- Trước đây, quan niệm về một gia đình có phúc là “con đàn, cháu đống”. Em thấy quan niệm này còn phù hợp trong xã hội ngày nay không? Vì sao?
- Dựa vào cơ sở nào để phân chia các hệ thống thế giới quan trong Triết học?
- Hãy tìm hiểu về các hoạt động, các phong trào xây dựng quê hương của học sinh trường em, của thanh niên ở địa phương em.
- Bài 14: Công dân với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc
- Chúng ta phải luôn luôn đổi mới phương pháp học tập. Theo em, đấy có phải là yêu cầu của phủ định biện chứng không? Tại sao?
- Em hãy nêu một vài ví dụ về sự phát triển trên các lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp và đời sống nhân dân…của nước ta hiện nay. Trong mỗi ví dụ ấy, cần nói rõ nội dung sự phát triển là gì?