Bài 6: Khuynh hướng phát triển của sự vật và hiện tượng
Trong học tập cũng như trong cuộc sống hàng ngày, phải biết phát hiện cái mới, ủng hộ và làm theo cái mới. Đồng thời, cần tránh các thái độ cực đoan...Và đó người ta gọi là khuyunh hướng phát triển của sự vật, hiện tượng. Cụ thể như thế nào, chúng ta cùng đến với bài học ngay dưới đây.
A. Kiến thức trọng tâm
I. Mở đầu bài học
II. Nội dung bài học
1. Phủ định biện chứng và phủ định siêu hình
Phủ định là xóa bỏ sự tồn tại của một sự vật, hiện tượng nào đó.
a. Phủ định siêu hình
- Là sự phủ định được diễn ra do sự tác động từ bên ngoài, cản trở hoặc xóa bỏ sự tồn tại và phát triển tự nhiên của sự vật.
b. Phủ định biện chứng
- Là sự phủ định được diễn ra do sự phát triển của bản thân sự vật và hiện tượng.
- Đặc điểm:
- Tính khách quan: nguyên nhân của sự phủ định nằm ngày trong bản thân sự vật, hiện tượng, là kết quả của việc giải quyết mâu thuẫn -> cái mới ra đời thay thế cái cũ.
- Tính kế thừa: Cái mới ra đời trên cơ sở kế thừ những yếu tố tích cực, gạt bỏ những yếu tố tích cực, lỗi thời của cái cũ.
2. Khuynh hướng phát triển của sự vật và hiện tượng.
- SVHT đang tồn tại -> SVHT mới -> SVHT mới hơn
- Khuynh hướng phát triển của SV, HT là vận động đi lên, cái mới ra đời kế thừa, thay thế cái cũ và phát triển ở trình độ ngày càng cao hơn, hoàn thiện hơn.
* Bài học:
- Không nên ảo tưởng về sự ra đời đễ dàng của cái mới.
- Luôn nhận thức cái mới, ủng hộ cái mới, vì đó là khuynh hướng phát triển tất yếu của sự vật và hiện tượng.
- Tránh bảo thủ, phủ định sạch trơn.
B. BÀI TẬP VÀ HƯỚNG DẪN GIẢI
Kiến thức thú vị
Câu 1: Vận dụng quan điểm phủ định biện chứng để phân tích phản ứng trao đổi của axit Clo-hi-đric và xút sau đây:
HCl + NaOH = NaCl + H2O
Câu 2: Chúng ta phải luôn luôn đổi mới phương pháp học tập. Theo em, đấy có phải là yêu cầu của phủ định biện chứng không? Tại sao?
Câu 3: Trong cuộc sống hàng ngày, ta cần phải phê bình và tự phê bình như thế nào mới phù hợp với quan điểm phủ định biện chứng?
Câu 4: Em hãy nhận xét một vài hiện tượng biểu hiện sự phủ định biện chứng trong việc thờ cúng, lễ hội, ma chay, cưới xin ở nước ta hiện nay.
=> Câu hỏi và bài tập trắc nghiệm GDCD 10 bài 6: Khuynh hướng phát triển của sự vật, hiện tượng (P2)
Xem thêm bài viết khác
- Em hãy nêu một vài ví dụ về sự phát triển trên các lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp và đời sống nhân dân…của nước ta hiện nay. Trong mỗi ví dụ ấy, cần nói rõ nội dung sự phát triển là gì?
- Theo quan điểm triết học Mác – Lê nin, thế nào là phát triển?
- Thế nào là “đấu tranh” giữa các mặt đối lập? Cho ví dụ?
- Phân biệt tự trọng và tự ái?
- Khi bàn về quan hệ giữa tồn tại xã hội và ý thức xã hội, em tán thành ý kiến nào sau đây? Tại sao?
- Hiện nay, trong học sinh có những bạn nam và nữ chơi thân với nhau và giúp đỡ nhau trong học tập cũng như trong hoạt động hàng ngày.
- Thế nào là sống hòa nhập? Điều gì sẽ xảy ra đối với người sống không hòa nhập với cộng đồng, xã hội? Vì sao?
- Bài 12: Công dân với tình yêu, hôn nhân và gia đình
- Em hãy giải thích quan điểm: Con người và xã hội loài người là sản phẩm của giới tự nhiên?
- Bài 11: Một số phạm trù cơ bản của đạo đức học
- Thế nào là “thống nhất” giữa các mặt đối lập? Cho ví dụ?
- Dựa vào cơ sở nào để phân chia các hệ thống thế giới quan trong Triết học?