Khoa học xã hội 8 bài 5: Các nước châu Á trước nguy cơ xâm lược từ các nước tư bản phương Tây

B. BÀI TẬP VÀ HƯỚNG DẪN GIẢI

Kiến thức thú vị

A. Hoạt động khởi động

• Em biết gì về những nhân vật lịch sử sau đây: Tôn Trung Sơn (Trung Quốc), Thiên Hoàng Minh Trị (Nhật Bản), vua Nô-rô-đôm (Cam-pu-chia), vua Tự Đức, vua Hàm Nghi (Việt Nam).
• Em biết gì về Cách mạng Tân Hợi (Trung Quốc), cuộc Duy tân Minh Trị (Nhật Bản), phong trào Cần vương, phong trào nông dân Yên Thế (Việt Nam)?

=> Xem hướng dẫn giải

B. Hoạt động hình thành kiến thức

1. Tìm hiểu vài nét về châu Á trước sự xâm lược của thực dân phương Tây

Đọc thông tin kết hợp quan sát hình, hãy giải thích vì sao chủ nghĩa thực dân phương Tây xâm chiếm các nước châu Á.

=> Xem hướng dẫn giải

2. Tìm hiểu về Ấn Độ thế kỉ XVIII - đầu thế kỷ XX

a) Sự xâm lược và hậu quả chính sách thống trị của Anh:

Đọc thông tin và quan sát hình ảnh, hãy cho biết: Hậu quả của chính sách thống trị của thực dân Anh đối với Ấn Độ.

=> Xem hướng dẫn giải

b) Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Ấn Độ những năm cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX

Đọc thông tin kết hợp quan sát hình ảnh và cho biết: Những thành phần nào trong xã hội Ấn Độ tham gia đấu tranh giải phóng dân tộc? Em có nhận xét gì trước hiện tượng đó?

=> Xem hướng dẫn giải

3. Tìm hiểu về Trung Quốc giữa thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX

a) Trung Quốc bị các nước đế quốc xâm chiếm

Đọc thông tin và quan sát hình ảnh, hãy miêu tả hình 4 và cho biết hình ảnh đó diễn tả điều gì.

=> Xem hướng dẫn giải

b) Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc

Đọc thông tin và quan sát lược đồ, hãy:

• Cho biết những thành phần nào trong xã hội Trung Quốc tham gia đấu tranh chống xâm lược. Hình thức đấu tranh như thế nào, kết quả ra sao?
• Trình bày trên lược đồ nét chính của phong trào Nghĩa Hòa đoàn và cách mạng Tân Hợi.

=> Xem hướng dẫn giải

4. Tìm hiểu các nước Đông Nam Á cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX

a) Sơ lược quá trình xâm lược của chủ nghĩa thực dân ở các nước Đông Nam Á

Đọc thông tin kết hợp quan sát lược đồ, hãy:

• Giải thích vì sao khu vực Đông Nam Á trở thành đối tượng xâm lược của các nước tư bản phương Tây.
• Trình bày khái quát quá trình xâm lược các nước Đông Nam Á của thực dân phương Tây trên lược đồ đó.

=> Xem hướng dẫn giải

b) Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của các nước ở Đông Nam Á

Đọc thông tin, hãy:

• Chỉ ra những điểm chung nổi bật trong chính sách cai trị của thực dân phương Tây đối với các nước Đông Nam Á.
• Trình bày tóm tắt các phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở các nước Đông Nam Á và giải thích tại sao các phong trào này đều thất bại.

=> Xem hướng dẫn giải

5. Tìm hiểu tình hình Nhật Bản giữa thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX

a) Nhật Bản trước nguy cơ trở thành thuộc địa

Đọc thông tin kết hợp quan sát hình, hãy cho biết:

• Vì sao Nhật Bản quyết định canh tân để phát triển đất nước.
• Ai là người quyết định công cuộc duy tân đất nước. Nội dung và kết quả của cuộc Duy tân Minh Trị.

=> Xem hướng dẫn giải

b) Nhật Bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa

Đọc thông tin và quan sát lược đồ, hãy:

• Trình bày sự phát triển kinh tế của Nhật Bản từ cuối thế kỉ XIX.
• Cho biết việc mở rộng thuộc địa của đế quốc Nhật Bản.

=> Xem hướng dẫn giải

C. Hoạt động luyện tập

1. Trước nguy cơ xâm lược từ chủ nghĩa thực dân phương Tây, các nước châu Á mà em tìm hiểu đang ở tình trạng như thế nào?

=> Xem hướng dẫn giải

2. Phân tích bảng thống kê sau để rút ra nhận xét về hậu quả của chính sách thống trị của Anh ở Ấn Độ.

=> Xem hướng dẫn giải

3. Hoàn thành các bảng sau theo mẫu:

a) Về phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX

b) Về cuộc đấu tranh của nhân dân Đông Nam Á cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX

=> Xem hướng dẫn giải

4. Vì sao từ cuối thế kỉ XIX, kinh tế Nhật Bản phát triển mạnh? Những dấu hiệu nào chứng tỏ Nhật Bản đã trở thành nước đế quốc.

=> Xem hướng dẫn giải

D. E. Hoạt động vận dụng và tìm tòi mở rộng

1. Theo dòng lịch sử từ cuối thế kỉ XIX đến nay, tên các nước châu Á được thay đổi hay giữ nguyên?

=> Xem hướng dẫn giải

2. Theo em, sự xâm lược của các nước tư bản phương Tây đối với các nước châu Á đã để lại những hậu quả như thế nào?

=> Xem hướng dẫn giải